Op zondag 12 maart 2006 organiseerde de Stichting Heg-en-Landschap samen met het IVN het eerste Nationale Kampioenschap Maasheggenvlechten. Daarmee werd een aloude traditie nieuw leven ingeblazen. Het gebruik om heggen te vlechten is langs de Maas namelijk al eeuwenoud.
Het gaat al terug tot de oude Romeinen. De eerste die van dit gebruik melding maakt is Julius Caesar in zijn boek "de bello gallico" (over zijn Gallische veldtocht die duurde van 58 tot 50 voor Christus).
Eeuwenlang zijn de weilanden langs de Maas tussen Boxmeer en Cuijk met behulp van gevlochten meidoornstruiken afgerasterd. Door de invoering van het prikkeldraad is deze manier van omheinen in ongebruik geraakt. De stichting Heg-en-Landschap wil met de wedstrijd om "de Gouden Hiep" proberen dit oude gebruik in ere te herstellen.
Hoe vlecht je een heg?
Een goede gevlochten heg maakt men van vier- tot vijfjarige struiken, waarvan eerst de zijtakken worden weggesnoeid. Om de andere struik kapt men de hoofdtak ongeveer 30 cm boven de grond deels door en vlecht men deze horizontaal tussen de andere stammen. Vervolgens worden de takken die zijn blijven staan op zo'n 70 cm hoogte op dezelfde wijze bewerkt. Hierdoor ontstaat een natuurlijke versperring, waar het vee onmogelijk doorheen kan breken. Dit effect wordt nog versterkt door de scherpe doorns die aan de meidoornstruiken groeien.
De waarde van traditie
Door het aanplanten van dit soort hagen zijn de perceelsgrenzen door de eeuwen heen goed behouden gebleven. Nog steeds is het mogelijk om met de kaarten van het Kleefse Kadaster van 1731 en 1771 en de Tranchotkaart van rond 1810 in de hand, weilanden en wegen in het Maasheggenlandschap onder Oeffelt terug te vinden.
Piet Janssen uit Oeffelt (†) wist nog te vertellen hoe men het vroeger deed: hij had zelf nog heggen gevlochten. Zijn verhalen kan men terugvinden in De Gelderlander van 18 aug 2001 en het Boxmeers Weekblad van 8 december 2004.
Hoeders van deze traditie zijn op dit moment de gebroeders Grutters uit Oeffelt: zij zorgen er voor dat dit oude handwerk niet verloren gaat door zelf heggen te vlechten, en door de kennis daarvan over te dragen aan anderen.
De winnaars van de Gouden Hiep 2006 waren Jacqueline Poot en haar moeder.
