Terug naar overzichtOverzicht
Topografische kaart, 1909. Klik voor een groter beeld.

Het Veer Bokhoven - Hedel

Anton Schuttelaars

14 januari 2011

Water in Brabant

Vanouds kon men vanuit de heerlijkheid Hedel in de Gelderse Bommelerwaard met een veer de Maas oversteken naar fort Crèvecoeur aan de Brabantse kant. In 1688 kwam daar enkele kilometers stroomafwaarts naar het westen een tweede veer op Hedels grondgebied bij, een voetveer naar Bokhoven.

Topografische kaart, 1909. Klik voor een groter beeld.
Doopboek Bokhoven nr. 4

Of op deze plaats al eerder een veer heeft gevaren is onbekend. Hendrik Doop, de eerste veerman, pachtte in 1688 het veer voor de luttele som van 14 gulden. In het begin van de achttiende eeuw betaalde veerman Hendrick Philipse jaarlijks 10 gulden. Ter vergelijking: het grote Hedelse veer naar Crèvecoeur bracht in diezelfde periode 560 gulden op. Het veertje tussen Hedel en Bokhoven zal dan ook een klein voetveertje zijn geweest.

Vooral katholieken uit de Bommelerwaard zullen van dit nieuwe veer gebruik hebben gemaakt om in Bokhoven, een katholieke enclave binnen de grenzen van de Republiek, hun religie in vrijheid uit te kunnen oefenen. Dit fragment uit het doopboek van Bokhoven van december 1735-januari 1736 laat zien dat vier van de vijf dopen kinderen zijn van over de Maas: twee uit Well, één uit Hedel en zelfs één uit Zuilichem, helemaal aan de Waal aan de kant van de Bommelerwaard.

Aan Bokhovense kant betrad de reiziger het veer bij het Veerhuis, tegenwoordig een café annex partyboerderij aan de Bokhovense Maasdijk. Hij landde aan de overzijde in de Beneden Waarden van Hedel. Daarvandaan had hij dan nog een wandeling van zo’n kleine twee kilometer voor de boeg om via de Maasdijk Hedel te bereiken.

Het veer naar Hedel was overigens niet de enige plaats waar men vanuit Bokhoven de Maas kon oversteken. Zo’n vier kilometer stroomafwaarts tegenover Ammerzoden, lag eveneens een voetveer, waar naar Ammerzoden werd overgezet . Nog eens een kleine drie kilometer westelijker kon men met het Wellse veer vanuit de Bokhovense polder oversteken naar Well.

Topografisch militaire kaart, 1928. Klik voor een groter beeld.

Op een topografische kaart uit 1928 wordt het voetveer Bokhoven – Hedel nog vermeld, op kaarten van na de oorlog komt het niet meer voor. Op zeker moment in de jaren 1930 of 1940 zal het veer dan ook zijn opgeheven. Wie weet wanneer dit voetveer precies uit de vaart is genomen?

Bekijk ook

Veren in Brabant

Water in Brabant

De meesten zullen niet aan Brabant denken als het over “Nederland Waterland” gaat. Toch speelt het water ook in onze provincie een belangrijke rol. En eigenlijk is dat al heel lang zo: Noord-Brabant telt meer natuurlijke beken en beekjes dan bijvoorbeeld Gelderland. Brabanders hebben veel last gehad van het water. Denk daarbij aan overstromingen en aan de Beerse Maas. Op andere plekken was er regelmatig een watertekort. Zonder waterbeheersing zou een deel van de provincie onbewoonbaar zijn. Anderzijds verdienen we ook veel aan het water: als krachtbron, transportmiddel, in het productieproces of door visserij bijvoorbeeld. En we genieten van goed drinkwater, badhuizen, zwemwater en recreatieplassen. In dit thema bekijken we het water vanuit allerlei invalshoeken, zonder daarbij volledig te willen zijn. Klik hierboven op het onderwerp van je keuze voor meer informatie. Lees de uitgebreide inleiding Of deel je eigen verhaalOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…

Het Veer Bokhoven - Hedel