De Broeders met de Blauwe Koorden (officieel de Broeders van O.L. Vrouw van Zeven Smarten CSD) hadden in Nederweert (L.) hun Sint Vincentiushuis (beter bekend als "Stokershorst"). Aan het einde van de Tweede Wereldoorlog werd dit huis door de Engelsen in puin geschoten, omdat de Duitsers zich er hadden verschanst. De broeders en de leerplichtvrije jongens evacueerden daarom in 1944 naar Tilburg.
Industriestraat 44
In Tilburg openden de broeders een tehuis voor werkende jongens in de Industriestraat 44. Het was een tijdelijke vestiging, die in 1947 de naam Eigenhorst kreeg.
Koningshoeven 66
Op 29 december 1949 verhuisden de broeders opnieuw, naar de door hen aangekochte villa Johannahof aan de Koningshoeven 66. Dat pand was in 1917 ontworpen voor Piet Smits, grossier in manufacturen en regent van het Tilburgs R.K. Weeshuis door J. van Teeffelen en P. de Nijs Czn, architecten te Bergen op Zoom. De broeders begonnen daar in mei 1950 een open huis voor werkende en studerende jongens, onder de naam Jongenshuis Eigenhorst. (In 1951 openden de broeders nog zo'n jongenstehuis, Ter Eik, in Meerveldhoven.)
Op Eigenhorst zaten jongens van ongeveer twaalf tot negentien jaar oud. Een deel van deze jongens kwam hier op advies van hulpverleners omdat hun thuissituatie niet optimaal was. Een ander deel werd hierheen gestuurd door de reclassering. De jongere groep sliep op de bovenverdieping en de oudere op de begane grond.
Frentrop Stichting en De Schalmen
Begin jaren zestig kwamen de eerste leken werken op Eigenhorst. Een aantal jaar werkten ze samen met de broeders. Vervolgens is Eigenhorst in 1966 helemaal overgegaan naar de Frentrop Stichting. Deze stichting is opgericht door de congregatie, maar ging haar eigen weg toen de broeders zich uit het justitiële internaatswerk terugtrokken. De broeders verlieten het huis op 1 juni 1966, terwijl leken de leiding en verzorging volledig overnamen.
In de zeventiger jaren hebben in de tuin van De Eigenhorst nog de nodige bouwactiviteiten plaatsgevonden, met name de bouw in 1975 van drie gebouwen voor de huisvesting van in totaal 45 jongens. Dit complex, "De Schalmen", is in deze vorm tot circa het jaar 2000 in gebruik geweest.
Het in een boomrijke omgeving gelegen huis heeft elementen van chaletstijl. De voordeur is in een apart bouwdeel aan de zijkant ondergebracht. De tuindeur bevindt zich onder een balkon. Aan de rechter zijgevel beslaat een serre met glas-in-lood bovenlichten de gehele gevelbreedte. Het huis ligt in een parkachtige tuin met een kleine kapel. Er zijn groenpartijen en vijvers aangelegd.
Oversten van Eigenhorst
Oversten locatie Industriestraat:
- 1944-1946: Broeder Crystophorus Buddemeijer
- 1946-1947: Broeder Timotheus van Zalm (Zelm?)
- 1947-1948: Broeder Theodardus de Barbanson
- 1948-1950: Broeder Alexius Vringer
Oversten locatie Koningshoeven:
- 1950-1952: Broeder Alexius Vringer;
- 1952-1958: Broeder Bruno van der Wolk;
- 1958-1959: Broeder Severus Corsten;
- 1959-1959: Broeder Crystophorus Buddemeijer (mei-juli)
- 1959-1963: Broeder Leonardus Lakerveld;
- 1963-1965: Broeder Thaddeus Willekens;
- 1965-1966: Broeder Gabriël Roosen;
- 1966: Broeder Martinianus (januari-juni)
In 1966 trekt de Broeders Communiteit zich terug.
Bronnen
- Jan Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant (Alphen a/d Maas 2010).
- Edesius Boerrigter, In smarten geboren... Geschiedenis van een broederscongregatie (Amsterdam etc. 1985).
- Bouwarchief gemeente Tilburg
- Lijst oversten Eigenhorst met dank aan Godfried van der Heijden en Arthur G.F. de Jong.
- De tekst is op 13 december 2018 aangepast naar aanleiding van de onderstaande reactie van Godfried van der Heijden van 3 december.
- De tekst is op 12 oktober 2020 aangepast met aanvullende informatie uit een gesprek met oud-bewoner Tom Vereschildt. De zwart-wit foto's zijn ook van hem afkomstig.
- De tekst is op 17 maart 2021 aangepast met informatie aangeleverd door Arthur G.F. de Jong.
