De Congregatie van de Broeders van Amsterdam werd in 1851 in Amsterdam gesticht door Petrus Johannes Hesseveld (1806-1859), rector van het St. Aloysiusgesticht voor kansarme jongens, zoals (half)wezen en jongens die door hun ouders aan hun lot waren overgelaten. Hij deed dat samen met kapelaan Arnoldus Frentrop SJ (1802-1865) die zich van 1836 tot 1852 als priester in Amsterdam inzette voor zwerfkinderen.
De directe aanleiding voor de oprichting was dat de Broeders van Maastricht, die tot dan toe in het Sint Aloysiusgesticht de zorg hadden gedragen, hun werk daar wilden stopzetten.
De nieuwe congregatie legde zich logischerwijze toe op de zorg van deze groep jongens, niet alleen in opvoedkundig opzicht maar ook met betrekking tot hun opleiding.
In de woorden van oprichter Hesseveld: 'Als de congregatie de leiding van wezen of halve wezen op zich neemt, moet zij trachten die niet slechts godsvruchtig op te voeden, maar ook bekwaam te maken om in het vervolg van tijd zich het noodige onderhoud te verschaffen, hetzij door hen een ambacht te leeren of te doen leeren, of ook indien het zijn kan voor den landbouw op te leiden'. Vandaar dat er naast een school met internaat in Amsterdam ook een landbouwkolonie kwam, De Heibloem genaamd, in Heythuysen (Limburg).
De leden van de congregatie droegen dezelfde toog als de Broeders van Maastricht, maar in plaats van een zwarte, wollen ceintuur kregen ze in 1855 een blauw koord met de rozenkrans van O.L. Vrouw van Zeven Smarten. Vandaar hun naam, Broeders met de Blauwe Koorden.
De congregatie is nooit erg groot geworden: in 1925 telde zij 153 broeders, in 1958 had zij met 256 leden het hoogst aantal ooit bereikt. Vanaf 1926 deed de congregatie ook missiewerk in China, Kenia, Nieuw Guinea, Indonesië en Canada. De kern van de congregatiewerkzaamheden bleef het onderwijs, vooral beroepsonderwijs, aan zeer moeilijk opvoedbare kinderen; opvoeding en justitiële kinderbescherming.
In Noord-Brabant waren de broeders actief in Geldrop (Studiehuis De Heuvel), Veldhoven-Meerveldhoven (Jongenshuis Ter Eik) en Tilburg (Klooster Eigenhorst). Buiten de provincie zaten ze in Harreveld, Heythuizen, Voorhout en Wolvega. Hun Latijnse benaming is Congregatio Septem Dolorum, maar we kennen ze ook als Broeders van Amsterdam, Broeders van Voorhout of Broeders met de Blauwe Koorden.
Bron: J. Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant. Alphen a/d Maas, 2010.
Foto’s
- Petrus Johannes Hesseveld (1806-1859). Bron: Canon zorg voor de jeugd, 1846.
- Arnoldus Frentrop SJ (1802-1865). Bron: Canon zorg voor de jeugd, 1846.
- Etalagepop met kleding van de Broeders van Amsterdam, 1987. Bron: Katholiek Documentatie Centrum, nr. 1A6172.
- Broeders van Amsterdam, 1965. Origineel: Oriëntatiecentrum voor Kerkelijke Roeping. Bron: Katholiek Documentatie Centrum, nr. 2b775.
