Terug naar overzichtOverzicht
Detail tegeltableau Lion

De watertoren van Boxmeer

Gerjan Hulsegge

10 februari 2010

Water in Brabant

Je moest het wéten, want aan het uiterlijk kon je het niet meteen zien, maar in Boxmeer heeft jarenlang een watertoren gestaan. Hij is in 1916 gebouwd op het terrein van de exportslachterijen en worstfabriek van Jos. Lion-Löwenberg aan de Fabrieksstraat, tegenwoordig de Wim de Körverstraat.

Detail tegeltableau Lion
De Lionwoningen Anthonisweg

De firma Lion bouwde bijna tegelijkertijd even buiten het fabrieksterrein huizen voor zijn arbeiders, de zogenaamde “Lionswoningen”. De watertoren van de fabriek leverde schoon drinkwater voor deze woningen, want er was in die tijd nog geen gemeentelijke waterleiding. Met de worstfabriek ging het eind jaren ‘20 economisch niet goed. In 1928 moest de fabriek haar deuren sluiten en werden de gebouwen overgenomen door Lever Brothers uit Engeland.

Bijna een kerk!

Na de sluiting van de fabriek nam de gemeente Boxmeer de Lionswoningen over en overwoog toen om de watervoorziening zelf te gaan regelen. Men vond namelijk de prijs die de voormalige Lionfabriek voor het drinkwater rekende, veel te hoog, namelijk ƒ 22,50 per week. Bovendien bevatte het water te veel ijzer. De gemeente maakte in 1931 daarom plannen voor een eigen watertoren en zuiveringsinstallatie. Maar daar bleef het bij. Een tweede Boxmeerse watertoren is er dan ook nooit gekomen.

De val

De watertoren werd intussen wel gebruikt voor de levering van water aan het koelhuis, waar ijsstaven werden geproduceerd voor de horeca in de regio. Na de oorlog werd het fabriekscomplex overgenomen door Hendrix (De Körver) veevoederfabrieken. De watertoren diende ook in deze tijd nog jarenlang voor het koelhuis van de fabriek, totdat dat een aansluiting kreeg op het reguliere waterleidingnet.

Daardoor verloor de toren begin jaren ‘70 zijn functie en werd buiten gebruik gesteld. Het besluit tot slopen kwam niet lang daarna. In juni 1975 was het zover. De toren, decennialang samen met de schoorsteenpijpen van de veevoederfabriek hét markeringspunt van industriële activiteiten in Boxmeer, werd opgeblazen. Binnen één minuut was het gedaan met de oude watertoren die met een enorme klap tot stof en puin verviel.

Bijzonder aan de architectuur van de Boxmeerse watertoren was, dat hij niets had van een traditionele watertoren. Hij stak weliswaar hoog boven de andere gebouwen op het fabrieksterrein uit, maar had verder toch meer weg van een gewoon kantoorgebouw. Het zadeldak was bepaald geen gebruikelijke dakoplossing. In Nederland zijn er nog twee gebouwd met een dergelijk dak: in Lutten (O) en in Mijdrecht. Mogelijk komt het, doordat het ontwerp niet van een gespecialiseerde architect is, maar van aannemersbedrijf Thunnissen uit Nijmegen.

Met veel dank aan Theo Seijs voor de informatie en foto’s.

Bekijk ook

Watertorens in Brabant

Water in Brabant

De meesten zullen niet aan Brabant denken als het over “Nederland Waterland” gaat. Toch speelt het water ook in onze provincie een belangrijke rol. En eigenlijk is dat al heel lang zo: Noord-Brabant telt meer natuurlijke beken en beekjes dan bijvoorbeeld Gelderland. Brabanders hebben veel last gehad van het water. Denk daarbij aan overstromingen en aan de Beerse Maas. Op andere plekken was er regelmatig een watertekort. Zonder waterbeheersing zou een deel van de provincie onbewoonbaar zijn. Anderzijds verdienen we ook veel aan het water: als krachtbron, transportmiddel, in het productieproces of door visserij bijvoorbeeld. En we genieten van goed drinkwater, badhuizen, zwemwater en recreatieplassen. In dit thema bekijken we het water vanuit allerlei invalshoeken, zonder daarbij volledig te willen zijn. Klik hierboven op het onderwerp van je keuze voor meer informatie. Lees de uitgebreide inleiding Of deel je eigen verhaalOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…