Terug naar overzichtOverzicht

Weeshuis van het Sint-Jozefgesticht in Orthen

Mick van Gerwen

30 september 2020

Bijgewerkt op 11 januari 2023

RK internaten

De Zusters van de Choorstraat openden in 1890 in Orthen hun Sint-Jozefgesticht. In dit complex waren een klooster, een bewaarschool, een lagere meisjes school, een patronaat en een weeshuis gevestigd.

De Meerwijck (foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033125)
Foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033125

Het kloostercomplex

De zusters kochten de grond van de familie Meerwijk in 1888. De pastorie was het jaar daarvoor al gebouwd. Het klooster werd na de aanschaf door de zusters ontworpen door Architect H.C. Dobbe, die ook de achterliggende Sint-Lambertuskerk had ontworpen. Het kloostercomplex staat sinds 1961 bekend als ‘De Meerwijck’.

De Meerwijck (foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033126)
Foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033126

Het weeshuis

Het Sint-Jozefgesticht in Orthen was niet de eerste locatie waar de zusters weeskinderen onderbrachten. Eerder hadden zij dat al gedaan aan de Choorstraat in 's-Hertogenbosch, bij hun moederhuis. Maar omdat de zusters daar meer ruimte nodig hadden voor hun leraressenopleiding, de latere kweekschool Concordia, werden de weeskinderen naar de nieuwe instelling in Orthen verhuisd. Naast deze wezen verbleven op het internaat van het Sint-Jozefgesticht ook kinderen van kermisexploitanten.

Tijdens de oorlog

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd een deel van het kloostercomplex in Orthen gevorderd door de Duitsers. Maar de weeskinderen bleven er aanvankelijk nog wel wonen. Pas toen in 1944 rondom het gebouw gevechten uitbraken, werden de wezen geëvacueerd naar het moederhuis in de Choorstraat. Na de bevrijding in oktober 1944 werd het Sint-Jozefgesticht gebruikt door geallieerde manschappen.

Einde van het gesticht

In 1961 verlieten de zusters het Sint-Jozefgesticht en sloten alle onderdelen. Of er destijds nog wezen woonden en waar deze zijn naartoe zijn gegaan, is niet duidelijk. De Sint-Nicolaasstichting, onderdeel  van de Stichting Samivoz, vestigde er daarna een ‘R.K. internaat voor imbeciele jongens’. Toen ook kreeg het complex de naam De Meerwijck. In 1966 verhuisden de pupillen naar De Binckhof in Velp bij Grave. Vervolgens heeft het complex verschillende functies gehad. In 2004 zijn er in het oude klooster wooneenheden gemaakt.

De Meerwijck (foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033123)
Foto: BHIC, collectie provincie Noord-Brabant nr. PNB001033123

Bronnen

Bossche Encyclopedie: St. Jozefgesticht van de Zusters van de Choorstraat in OrthenBossche Encyclopedie: Zusters van de ChoorstraatInformatie André Witlox

Ouders stuurden hun kinderen vroeger massaal naar een internaat. In Brabant waren deze instellingen bijna altijd katholiek. Meisjes zaten "op kostschool" bij de zusters, jongens bij de broeders of priesters. Wij hebben een kaart gemaakt met daarop alle katholieke internaten in de provincie van de jaren '50 tot in de jaren '70. Dat zijn er ruim 130. Klik op jouw internaat en deel je ervaringen. Heb je nog oude foto's? Stuur ze dan naar info@bhic.nl. Lees de volledige inleiding Huisregels Oud-leerlingen waarderen hun kostschoolverblijf achteraf heel verschillend. Wat voor de ene de hemel was, kon voor de ander een regelrechte hel zijn. Het BHIC vindt het belangrijk dat zij állemaal gehoord worden. Op onze site is daarom volop ruimte voor het delen van zowel positieve als negatieve ervaringen. Houd daarbij echter wel rekening met onze huisregels. Behandel elkaar met respect, zoals je zelf behandeld wilt worden. Klik hier voor alle huisregelsOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…