Volkel dankt zijn bekendheid voornamelijk aan de vliegbasis. De Koninklijke Luchtmacht houdt er om de drie jaar een drukbezochte open dag. Sinds vele jaren is de basis ook het toneel van protestacties door vredesactivisten tegen de opslag van Amerikaanse kernwapens daar.
De Koninklijke Luchtmacht is al sinds 1950 vanaf vliegbasis Volkel actief. De basis heeft een belangrijke rol gespeeld bij de sociaal-economische ontwikkeling van de gemeente Uden. De geschiedenis van de vliegbasis begint in de Tweede Wereldoorlog.
Vrij snel na de bezetting, in augustus 1940, begonnen de Duitsers met de aanleg van drie onverharde startbanen en enkele hangaars. Daarvoor moesten wel enkele kleine ontginningsboerderijen wijken.
Nachtlandeplatz en Fliegerhorst
In eerste instantie gebruikte de Luftwaffe Nachtlandeplatz Volkel als uitwijkveld voor nachtelijke operaties vanaf de bases Gilze-Rijen en Eindhoven. Vanaf augustus 1943 werd het vliegveld permanent door de Duitsers gebruikt. De start- en landingsbanen werden verhard met klinkers, en de Nachtlandeplatz werd Fliegerhorst Volkel.
In het kader van de operatie 'Market Garden' (vanaf 17 september 1944), werd de Fliegerhorst door de geallieerden zwaar gebombardeerd. De geallieerden namen het vliegveld daarna over en gebruikten het als landingsplaats tot september 1945, vanwege de tactische ligging ervan. Gevechtsvliegtuigen als de Hawker Typhoon en Hawker Tempest voerden vanaf Volkel vluchten uit ter ondersteuning van de geallieerde opmars richting Duitsland.
Na de oorlog werden de klinkers van de startbanen verkocht aan de gemeente Uden, die er onder meer de Markt mee plaveide.
Straaljagers
Volkel heeft eigenlijk vanaf het begin van zijn bestaan te maken gehad met straaljagers: op 30 augustus 1944 landde er in de ochtend een uiterst geheim Duits tweemotorig straalvliegtuig, de Arado AR234V-7. Nederland maakte zo voor de eerste keer kennis met een door straalmotoren aangedreven vliegtuig. Op de middag van diezelfde dag arriveerden enkele Messerschmitt Me 262 straaljagers op de basis.
In de daaropvolgende dagen werden deze toestellen ingezet als bommenwerper. Bij de start werden de toestellen geholpen door startraketten. Deze toestellen zijn ongeveer een week op Volkel gebleven.
Marine-opleidingskamp
Eind 1946 werd het vliegveld ingericht als opleidingskamp voor het Korps Mariniers, ter voorbereiding op hun taak in het toenmalige Nederlands-Indië en Nederlands Nieuw-Guinea.
Luchtmachtbasis
Op 1 april 1950 werd Vliegbasis Volkel officieel opgericht voor gebruik door de Koninklijke Luchtmacht (die overigens pas in 1953 'Koninklijk' werd). De eerste bewoners waren Gloster Meteors van het 327 en 328 squadron. Deze twee squadrons werden al snel weer overgeplaatst naar respectievelijk Gilze-Rijen en Soesterberg. In 1952 werd de 1e Tactical Fighter Group opgericht, bestaande uit 311 en 312 squadron. Vanaf Volkel werd er in de jaren vijftig en zestig gevlogen met de Thunderjet, de T-Bird en de Thunderstreak. In 1965 werd de Thunderstreak vervangen door de Lockheed F-104 Starfighter, de eerste straaljager die sneller kon vliegen dan het geluid.
Stonden in deze jaren de vliegtuigen nog onbeschermd opgesteld in de open lucht, vanaf het begin van de jaren zeventig veranderde dat. Vliegveld- en materieelbeveiliging werden belangrijker en op Volkel verrezen vliegtuigshelters en commandobunkers. In 1975 volgde de F-16 van General Dynamics de Starfighter op. In dat jaar werd het prototype van dit toestel op Volkel voorgevlogen door een testvlieger van de fabriek. Tussen 1982 en 1986 schakelden de Volkelse squadrons over op de F-16's die er tot 2021 gestationneerd waren. Sinds 2022 vliegt het 313 Squadron vanaf Vliegbasis Volkel met de F-35 Lightning II.
