Terug naar overzichtOverzicht
De sluis in aanbouw, 1914 (Foto: Regionaal Archief Tilburg)

Sluis I

Gineke van der Ree

21 december 2010

Water in Brabant

Vlak voor het punt waar het Wilhelminakanaal en het Markkanaal zich met elkaar verenigen, aan de westzijde van Oosterhout, ligt de eerste van de vijf sluizen in het Wilhelminakanaal.

Sluis in aanbouw, 1914 (Reg. Arch. Tilburg)
Sluis in aanbouw, 1914 (Reg. Arch. Tilburg)

Net als bij de sluizen van de Zuid-Willemsvaart begon men de sluizen van het Wilhelminakanaal te nummeren vanaf het laagste punt en wel met Romeinse cijfers (dat is anders bij de Zuid-Willemsvaart). De sluis bij Oosterhout kreeg dus nummer I.

"Dubbele sluis", c. 1918 (Reg. Arch. Tilburg)
"Dubbele sluis", c. 1918 (Reg. Arch. Tilburg)

De eerste sluis is gebouwd in 1914 volgens het model dat alle sluizen in dit kanaal kregen: een zogenaamde bajonetsluis, waarbij de as van de sluisdeuren ter weerszijden van de lengte-as van de kolk lagen. De in- en uitvaaropening zijn dus versprongen ten opzichte van elkaar. De omvang van de kolk was afgestemd op het toen gangbare type binnenvaartschip, de Kempenaar, dat maximaal 60 meter lang en 6,6 meter breed is.

Sluiskolk, c. 1918 (Reg. Arch. Tilburg)
Sluiskolk, c. 1918 (Reg. Arch. Tilburg)

Doordat ten westen van Tilburg de daling van het traject relatief zeer groot was, zijn de sluizen I en III uitgerust met ieder twee schutkolken die via een tussensluishoofd met elkaar in verbinding staan en zo in één sluis een tweetraps-schuthoogte kunnen overbruggen. Sluis I is in 1972 vervangen door een nieuwe, grotere sluis, met maar één kolk. Deze nieuwe sluis is een rechte schutsluis.

Sluis en brug in Oosterhout anno 2008
Sluis en brug in Oosterhout anno 2008

In september 2006 werden in Oosterhout en Schijndel centrale bedienposten van Rijkswaterstaat Noord-Brabant officieel in gebruik genomen. Vanuit deze centrales worden de bruggen en sluizen op alle Brabantse kanalen op afstand bediend. De Brabantse kanalen kende al twee centrale bedienposten in Tilburg aan het Wilhelminakanaal en in Helmond aan de Zuid-Willemsvaart.

De twee nieuwe centrales maken individuele bediening nagenoeg geheel overbodig.

Bekijk ook

Sluizen en stuwen in Brabant

Water in Brabant

De meesten zullen niet aan Brabant denken als het over “Nederland Waterland” gaat. Toch speelt het water ook in onze provincie een belangrijke rol. En eigenlijk is dat al heel lang zo: Noord-Brabant telt meer natuurlijke beken en beekjes dan bijvoorbeeld Gelderland. Brabanders hebben veel last gehad van het water. Denk daarbij aan overstromingen en aan de Beerse Maas. Op andere plekken was er regelmatig een watertekort. Zonder waterbeheersing zou een deel van de provincie onbewoonbaar zijn. Anderzijds verdienen we ook veel aan het water: als krachtbron, transportmiddel, in het productieproces of door visserij bijvoorbeeld. En we genieten van goed drinkwater, badhuizen, zwemwater en recreatieplassen. In dit thema bekijken we het water vanuit allerlei invalshoeken, zonder daarbij volledig te willen zijn. Klik hierboven op het onderwerp van je keuze voor meer informatie. Lees de uitgebreide inleiding Of deel je eigen verhaalOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…