Terug naar overzichtOverzicht

Schippersinternaat Norbertusgesticht in Lithoijen

Mick van Gerwen

7 oktober 2020

Bijgewerkt op 4 januari 2021

RK internaten

Het Norbertusgesticht in Lithoijen bestond van 1890 tot 1949. Het was een schippersinternaat van de Zusters van J.M.J.. Nadat de congregatie het kloostergebouw verliet, werd deze betrokken door de Zusters Penitenten.

Voorkant van het klooster in Lithoijen. Bron: collectie BHIC

In 1884 kwamen de eerste Zusters van J.M.J naar het klooster van Lithoijen. De eerste jaren deden ze hier aan zieken- en ouderenzorg. In 1890 besloten ze om zich te richten op het opvoeden en onderwijzen van schipperskinderen. Er zouden zich namelijk te weinig vrouwen hebben aangemeld voor de zieken- en ouderenzorg. Naast schipperskinderen konden ook kinderen uit de omgeving hier als externe leerling les krijgen. De externe en interne leerlingen werden zoveel mogelijk van elkaar gescheiden.

Christusbeeld. Bron: collectie BHIC

Zoals gebruikelijk was bij internaten van katholieke congregaties werden er veel Franse termen gebruikt. De zusters werden aangesproken met soeur, de slaapzaal heette de dortoir, de eetzaal was de refter en corvee werd aangeduid met charge. Elke ochtend werden de internen gewekt door een zuster met de woorden “Geloofd zij Jezus Christus”, waarop “In eeuwigheid Amen” geantwoord moest worden.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog sloot het internaat gedurende een aantal maanden voor het grootse deel. Slechts vier internen leerlingen mochten nog op het internaat blijven omdat er voor hen geen andere opvang mogelijk was. Waar de andere leerlingen ook geen onderwijs kregen, ging het voor deze vier wel gewoon door. In plaats van hun chambrette op de dortoir, moesten zij overnachten in de spreekkamer omdat deze plek veiliger werd geacht.

In 1949 sloot het Norbertusgesticht en trokken de zusters weg uit het klooster. De officiële reden luidde, dat ze een tekort hadden aan zusters en dat ze veel zieken hadden, maar ook de wetgeving aangaande de leerbevoegdheid veranderde. De positie van lekenleraren werd daardoor steeds sterker en de interesse in het internaat en de school nam af. Na het vertrek van de Zusters van J.M.J. betrokken de Zusters Penitenten het leegstaande gesticht en zij zouden daar tot in 1960 blijven. Daarna verloor het gebouw zijn kloosterfunctie en werd het een tijd gebruikt als fabriek van Phillips.

Achter/zijkant van het klooster in Lithoijen. Bron: collectie BHIC

Bronnen

Interview met Loes Kreft, 11-05-2020.

Rikie de Vries, Theo Schulz, ingeleid door H.J.G.J. van Hoek-Martens, Het klooster te Lithoijen (uitgave Heemkundekring Maasdorpen in de gemeente Lith, 1997).

Joop van Rossem, 'Lithoijens klooster bloeide op dankzij schipperskinderen', Brabants Dagblad (2019).

Ouders stuurden hun kinderen vroeger massaal naar een internaat. In Brabant waren deze instellingen bijna altijd katholiek. Meisjes zaten "op kostschool" bij de zusters, jongens bij de broeders of priesters. Wij hebben een kaart gemaakt met daarop alle katholieke internaten in de provincie van de jaren '50 tot in de jaren '70. Dat zijn er ruim 130. Klik op jouw internaat en deel je ervaringen. Heb je nog oude foto's? Stuur ze dan naar info@bhic.nl. Lees de volledige inleiding Huisregels Oud-leerlingen waarderen hun kostschoolverblijf achteraf heel verschillend. Wat voor de ene de hemel was, kon voor de ander een regelrechte hel zijn. Het BHIC vindt het belangrijk dat zij állemaal gehoord worden. Op onze site is daarom volop ruimte voor het delen van zowel positieve als negatieve ervaringen. Houd daarbij echter wel rekening met onze huisregels. Behandel elkaar met respect, zoals je zelf behandeld wilt worden. Klik hier voor alle huisregelsOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…

Schippersinternaat Norbertusgesticht in Lithoijen