Naast de orden en congregaties die leven volgens respectievelijk de kloosterregels van de heilige Augustinus, Benedictus, Franciscus of Dominicus, zijn er nog tal van andere religieuze leefgemeenschappen (geweest) die hun eigen leefregels hebben opgesteld (en daarmee op hun beurt weer anderen hebben geïnspireerd).
Een beperkt aantal daarvan was zuiver contemplatief, dat wil zeggen dat ze een teruggetrokken leven leidden, gewijd aan gebed en meditatie. Behalve de Ongeschoeide Karmelieten OCD waren het vooral vrouwencongregaties, die we vanwege hun zeer beperkte contact met de buitenwereld ook wel ‘slotzusters’ noemen. In Noord-Brabant ging dat om
de Karmelietessen OCARMde Karmelietessen van het Goddelijk Hart van Jezusc DCJde Ongeschoeide Karmelietessen OCDde Redemptoristinnen OssRde Zusters van de Orde van O.L. Vrouw Visitatie (Visitandinnen).
Dan zijn er twee congregaties geweest die zich heel specifiek met zogenaamde volksmissies hebben beziggehouden. Zij organiseerden daarvoor op grote schaal retraites, dagen van afzondering voor spiritueel zelfonderzoek en geestelijke oefening, vaak in groepen. Zowel de Redemptoristen CSSR als de Zusters van O.L. Vrouw van het Cenakel FC zagen dit als hun kernactiviteit. Ook de Auxiliatricen hielden volksmissies, al was dat niet hun enige activiteit. Zij deden namelijk ook aan maatschappelijk werk.
Heeswijk, bij de Norbertijnen op retraite, jaren '30. Bron: BHIC, fotonr. DCVEG-000014.
Heeswijk, externe leerlingen van gymnasium Bernrode op retraite, 1965. Bron: BHIC, fotonr. 1921-000641.
Specifiek sociaal-maatschappelijk actief waren met name ook nog de Catechisten van Breda, de Priesters van het H. Hart van Jezus SCJ en de Zusters Obreras de la Cruz. En dan zijn er nog de Jezuïeten SJ, die in allerlei opzichten een categorie op zichzelf vormen...
Veel congregaties in dit overzicht hebben zich voor hun “liefdewerken” laten inspireren door twee zeventiende-eeuwse Franse heiligen: Franciscus van Sales (1567-1622) en Vincentius á Paulo (1581-1660). Afgezien van de hierboven genoemde ontplooiden de meeste congregaties hun activiteiten op drie gebieden: de missie, het onderwijs en de zorg. Dat laatste terrein is zeer breed: zorg voor kinderen, zieken, bejaarden, lichamelijk en geestelijk gehandicapten.
Meestal werkten de paters, broeders en zusters van een congregatie niet exclusief op één van deze terreinen, maar deden ze op verschillende plekken waar behoefte aan was. Zo kom je nogal wat congregaties zowel in het onderwijs als in de zorg tegen. En ook in de missie deden ze meestal meer dan alleen het evangelie verspreiden: zorg voor armen en zieken, onderwijs, eigenlijk alles wat maar nodig was om het leven van anderen beter te maken.
Missie
Dienaressen van de H. Geest SSPSDochters der LiefdeDochters van O.L. Vrouw van het H. Hart FDNSCLazaristen CMMaristen SMMissionarissen van Afrika MAFRMissionarissen van het H. Hart van Jezus MSCMissionarissen van de H. Familie MSFMissionarissen van het Goddelijk Woord SVDMissionarissen van Mill Hill MHMMissionarissen van Scheut CICMMissiezusters van de H. Geest CSSPMissiezusters van het Kostbaar Bloed CPSMissiezusters van O.L. Vrouw van Afrika ZMAFRMissie- en Aanbiddingszusters van de H. Familie MASFMontfortanen SMMOblaten van de H. Franciscus van Sales OSFSMissionarissen Oblaten van de Onbevlekte Maagd Maria OMIPassionisten CPPaters van de HH. Harten SSCCPaters van het Allerheiligst Sacrament SSSPaters van de H. Geest CSSPSociëteit voor Afrikaanse Missiën SMAZusters Reparatricen SMRZusters van de HH. Harten SSCC
Onderwijs
Barmhartige Zusters van de H. Carolus BorromeusBroeders van Liefde FCBroeders van de Christelijke Scholen FSCBroeders van de H. Aloysius Gonzaga CSALBroeders van DrunenBroeders van Maastricht FICBroeders van O.L. Vrouw van LourdesBroeders van O.L. Vrouw van Zeven Smarten CSDBroeders van Scheppers FDMDochters der LiefdeDochters van de Goddelijke VoorzienigheidDochters van Maria en JosephDochters van O.L. VrouwFraters van TilburgKarmelieten OCARMZusters van Liefde van Jezus en Maria, Moeder van Goede BijstandZusters van Liefde van TilburgZusters van de Voorzienigheid van RuilléZusters van Jezus, Maria, JozefZusters van het Allerheiligst Hart van Jezus SSCJZusters van O.L. Vrouw SNDZusters van de Goddelijke Voorzienigheid van Steyl
Zorg
Barmhartige Zusters van de H. Carolus Borromeus (verpleging)Broeders van Liefde FC (psychiatrie)Broeders van Barmhartigheid van Sint Joannes de Deo FMM (verpleging)Broeders van de H. Norbertus (psychiatrie)Broeders van O.L. Vrouw van Lourdes (verpleging)Broeders van Scheppers FDM (jeugdzorg)Camillianen OSCAM (verpleging)Dochters der Liefde (verpleging)Dochters van de Goddelijke Voorzienigheid (verpleging)Dochters van Maria en Joseph (armenzorg, gehandicaptenzorg)Karmelietessen van het Goddelijk Hart van Jezus DCJ (jeugdzorg, bejaardenzorg)Lazaristen CM (verpleging)Liefdezusters van de H. Juliana Falconieri (kraamzorg, gezinszorg)Liefdezusters van het Kostbaar Bloed (verpleging, opvoeding, bejaardenzorg)Missie- en Aanbiddingszusters van de H. Familie MASF (verpleging)Zusters onder de Bogen CB (verpleging)Zusters Reparatricen SMR (armenzorg)Zusters van Barmhartigheid (Maastricht) (jeugdzorg, opvoeding)Zusters van Barmhartigheid van Ronse (Eindhoven) ZB (psychiatrie)Zusters van de Goddelijke Verlosser FDS (Deurne) (verpleging)Zusters van de Goddelijke Verlosser FDS (Esch) (verpleging)Zusters van de Voorzienigheid van Ruillé (verpleging, bejaardenzorg, gezinszorg)Zusters van Jezus, Maria, Jozef (verpleging)Zusters van Julie Postel (verpleging)Zusters van Liefde van Jezus en Maria SCJM (psychiatrie)Zusters van Liefde van Jezus en Maria, Moeder van Goede Bijstand (maatschappelijk werk)Zusters van Liefde van Tilburg (verpleging, maatschappelijk werk)Zusters van Maria-Jozef (jeugdzorg, reclassering)Zusters van het Allerheiligst Hart van Jezus SSCJ (verpleging)Zusters van de Goddelijke Voorzienigheid van Steyl (jeugdzorg, verpleging)
Roermond, religieuzen van verschillende orden en congregaties in gebed tijdens de opening van het Jaar van het Godgewijde Leven, 29 november 2014. Bron: Persdienst bisdom Roermond.
