Terug naar overzichtOverzicht
Formatie Thunderbolts

Neergestorte vliegtuigen in Overloon 1940-1945

Rien Wols

31 mei 2012

Luchtoorlog 1940-1945

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er boven Nederland zo’n 6.000 militaire vliegtuigen neergestort. Ruim 1.000 daarvan zijn er in Noord-Brabant terecht gekomen. Dan gaat het zowel om geallieerde (Britse, Amerikaanse en Canadese vliegtuigen met bemanningen die uit nog veel meer nationaliteiten bestonden) als Duitse vliegtuigen.

Formatie Thunderbolts

De geallieerde vliegtuigen waren heel vaak bommenwerpers die bij bombardementsmissies op doelen in Duitsland geraakt werden door Duits afweergeschut (de zogenaamde Flak) of onderschept werden door Duitse jachtvliegtuigen (vooral ’s nachts, tijdens de zogenaamde Nachtjagd). Wij gaan proberen de verhalen achter al deze crashes te achterhalen met behulp van iedereen die ofwel zélf nog herinneringen heeft of de verhalen gehoord heeft van eerdere generaties. Soms is er al veel bekend, soms wat minder.

Op 31 mei 1942 stortte rond 02.40 uur zo'n 150 meter westelijk van hoeve de Knol in Holthees een Vickers Wellington III (BJ674) bommenwerper van het 9 Squadron neer. Het toestel maakte deel uit van een grote bombardementsmissie op Keulen. Tijdens de terugkeer daarvan zijn in de vroege nacht van 31 mei 1942 verschillende geallieerde bommenwerpers boven Noord-Brabant neergehaald. Ze kwamen neer in Alem, Galder (gemeente Ginneken en Bavel), Maarheeze, Holthees en ook in Westelbeers. Het toestel dat in Holthees neerkwam, werd door een Duitse nachtjager neergehaald. De volledige bemanning, bestaande uit piloot F/Lt. Michael Ryland Hodges (19); F/Sgt. Thomas Joseph Hartnett (RCAF); Sgt. Henry Leopold Jones (26); F/Sgt. Thomas Edgar Newby (30) en F/Sgt. Charles Noel Douglas Stewart kwam hierbij om. Ze werden begraven in Woensel (graven JJ 62-66).

In september en oktober 1944 zijn er in Overloon twee Amerikaanse jachtvliegtuigen neergestort. In beide gevallen ging het om een P-47D Thunderbolt. De eerste was op 18 september 1944. Piloot was 1st Lt. J. Loegering van 78FG/83FS. Hij overleefde de crash, maar werd gevangen genomen. 

De tweede was op 2 oktober 1944, toen 1st Lt. W.R. Grounds om 13.15 uur bij Zandstraat 8 crashte. Dit toestel behoorde tot 366FG/389FS. Deze Fighter Group verleende luchtsteun aan Amerikaanse grondtroepen die probeerden de Duitse tanks te verdrijven. De Thunderbolts wierpen bommen af en bestookten gronddoelen met hun boordmitrailleurs. Grounds' toestel werd getroffen door Flak. De piloot overleefde de crash niet (zie Ruud Wildekamp, red., Vliegtuigcrashes en noodlandingen WOII gemeente Sint Anthonis, p.31). Hij ligt in de Verenigde Staten begraven.

Op 20 maart 1945 stortte, ongeveer 40 meter oostelijk van de Wellington die in 1942 bij Holthees Capt. James D. Stevens van 370FG/401FS neer met zijn P51 Mustang. Ooggetuige Sra Wijnhoven wist hiervan, maar omdat het wrak zo dicht bij dat van de Wellington lag heeft het tot de zomer van 2020 geduurd, vóórdat de Mustang kon worden gelocaliseerd door de Werkgroep vliegtuigcrashes en noodlandingen WOII in de gemeente Boxmeer. De gevonden onderdelen gaan naar museum Museum van Postzegel tot tank in Groeningen, zo maakte de werkgroep bekend in het weekblad Peel en Maas van 23 juli 2020.

Een onderdeeltje van de P51 Mustang (foto: Leo Janssen. Bron: coll. Werkgroep vliegtuigcrashes en noodlandingen wo2 in de gemeente Boxmeer)
Een onderdeeltje van de P51 Mustang (foto: Leo Janssen. Bron: coll. Werkgroep vliegtuigcrashes en noodlandingen wo2 in de gemeente Boxmeer)

De Amerikaanse piloot James Stevens uit Fayetteville (Tennessee) kreeg aanvankelijk een veldgraf, maar is later begraven op begraafplaats Margaten in Limburg, veld D, rij 10, grafnr. 10.

Pasfoto van Capt. James D. Stevens (bron: coll. Werkgroep vliegtuigcrashes en noodlandingen wo2 in de gemeente Boxmeer)
Pasfoto van Capt. James D. Stevens (bron: coll. Werkgroep vliegtuigcrashes en noodlandingen wo2 in de gemeente Boxmeer)
Short Stirling

Op 24 maart 1945 crashte op ‘t Loonse Vlak een Short Stirling IV-bommenwerper (LJ979) van het 196 Squadron, met als piloot F/Lt. H.P. van Renen. De hele bemanning, verder bestaande uit boordwerktuigkundige F/Sgt. J. Holmes, navigator W/O II R.B. Tammas, bommenrichter W/O II D. Handley, radiotelegrafist en boordschutter F/Sgt. J.E. Chalk en boordschutter W/O J.L. Jones overleefden de crash allemaal. Alleen raakten Renen en Chalk gewond.

Dat is wat we weten over deze vliegtuigcrashes. Maar er valt vast nog meer over te vertellen. Zijn er aan de grond nog slachtoffers gevallen of gebouwen beschadigd? En waar zijn deze vliegtuigen precies neergekomen? Er zijn vast nog mensen in Overloon die hier meer van weten!

Dit artikel is aangepast op 30 juli 2020. Redactie.

De hele provincie Noord-Brabant, geen gemeente uitgezonderd, is tijdens de Tweede Wereldoorlog geconfronteerd met de gevolgen van de luchtoorlog die de geallieerden met Nazi-Duitsland hebben gevoerd. Om Brabant zelf is natuurlijk  gevochten, zowel in de meidagen van 1940 als tijdens de bevrijding van Zuid-Nederland tussen september en november 1944. Bij die strijd zijn ook veel vliegtuigen neergestort. Maar veruit de meeste crashes hielden verband met de strategische bombardementen op Duitsland. En Brabant kreeg daarmee te maken doordat het nu eenmaal op de route ligt van Engeland naar het Rijnland. Er zijn daardoor hier relatief veel vliegtuigen neergekomen, de hele oorlog door. Deze website wil het grote verhaal van die luchtoorlog boven Brabant vertellen, maar vooral ook de vele kleine verhalen, over jongemannen die hun leven hebben gegeven, over daden van moed, over gewone Brabanders die gecrashte “piloten” hielpen uit handen van de Duitsers te blijven en terug te keren naar hun onderdeel, over onschuldige burgers die plotseling geconfronteerd werden met brandende vliegtuigen die uit de hemel vielen of met zwaar verminkte lijken in hun roggeveld. Lees meerOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…