Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er boven Nederland zo’n 6.000 militaire vliegtuigen neergestort. Ruim 1.000 daarvan zijn er in Noord-Brabant terecht gekomen. Dan gaat het zowel om geallieerde (Britse, Amerikaanse en Canadese vliegtuigen met bemanningen die uit nog veel meer nationaliteiten bestonden) als Duitse vliegtuigen.
De geallieerde vliegtuigen waren heel vaak bommenwerpers die bij bombardementsmissies op doelen in Duitsland geraakt werden door Duits afweergeschut (de zogenaamde Flak) of onderschept werden door Duitse jachtvliegtuigen (vooral ’s nachts, tijdens de zogenaamde Nachtjagd). In Geertruidenberg zijn overigens alleen maar twee jachtvliegtuigen neergestort. Wij gaan proberen de verhalen achter al deze crashes te achterhalen met behulp van iedereen die ofwel zélf nog herinneringen heeft of de verhalen gehoord heeft van eerdere generaties. Soms is er al veel bekend, soms wat minder. Op 13 mei 1940, tijdens de gevechten tegen de invallende Duitse luchtmacht, stortte een Britse jager, een Boulton Paul Defiant I (L6969) om 06.50 in Donge-Over neer. De piloot was F/Lt. G.F.A. Skelton van het 264 Squadron.
Jan Jolie heeft over deze en vijf andere Defiants geschreven in zijn boek Tweede Pinksterdag 1940 : Luchtgevechten boven West-Brabant en de Biesbosch. De zes Defiants maakten die dag samen met zes Spitfires een patrouillevlucht boven de Nederlandse kust. Ten zuiden van Rotterdam vielen ze Duitse Junker Ju 87 duikbommenwerpers aan, maar werden vervolgens zelf ook aangevallen door Duitse Messerschmitts van het 5./JG 26. De Britse jagers waren geen partij voor hun Duitse tegenstanders. Vijf van de zes Defiants werden neergeschoten. Ook het toestel van Skelton en boordschutter P/O Jack Elmer Hartfield (28) werd aangeschoten en moest bij Geertruidenberg een noodlanding maken. Beiden brachten het er levend vanaf. Piloot Skelton werd krijgsgevangen gemaakt, maar schutter Hatfield wist uit handen van de Duitsers te blijven. Hij landde met zijn parachute op de Vischplaat, vanwaar hij door twee zonen van Saarloos naar Spieringsluis werd overgevaren. Vóór de capitulatie was hij alweer via Scheveningen op weg terug naar Groot-Brittannië. Hatfield overleefde overigens niet lang: tijdens een nieuwe missie op 28 mei 1940 kwam hij alsnog om boven Duitsland, waar hij ook begraven ligt (in Becklingen).
De overige toestellen stortten neer in de Biesbosch (2) of moesten ook een noodlanding maken, respectievelijk in Oosteind en Zevenbergen. Op 21 november 1944 kwam opnieuw een RAF-jager in de buurt van Geertruidenberg in problemen. Om 11.45 uur crashte Lt. A. Segonzac met zijn Spitfire LF.IX van het 329 Squadron. De Franse piloot overleefde de crash, maar werd wel gevangen genomen.
Veel meer weten we niet van deze crashes. Zijn er aan de grond nog slachtoffers gevallen of gebouwen beschadigd? Waar precies zijn ze neergekomen? We hopen dat er in Geertruidenberg nog mensen zijn die hier meer van weten!
