Terug naar overzichtOverzicht
Spitfire

Neergestorte vliegtuigen in Dinteloord en Prinsenland 1940-1945

Rien Wols

17 april 2012

Luchtoorlog 1940-1945

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er boven Nederland zo’n 6.000 militaire vliegtuigen neergestort. Ruim 1.000 daarvan zijn er in Noord-Brabant terecht gekomen. Dan gaat het zowel om geallieerde (Britse, Amerikaanse en Canadese vliegtuigen met bemanningen die uit nog veel meer nationaliteiten bestonden) als Duitse vliegtuigen.

De geallieerde vliegtuigen waren heel vaak bommenwerpers die bij bombardementsmissies op doelen in Duitsland geraakt werden door Duits afweergeschut (de zogenaamde Flak) of onderschept werden door Duitse jachtvliegtuigen (vooral ’s nachts, tijdens de zogenaamde Nachtjagd). Wij gaan proberen de verhalen achter al deze crashes te achterhalen met behulp van iedereen die ofwel zélf nog herinneringen heeft of de verhalen gehoord heeft van eerdere generaties. Soms is er al veel bekend, soms wat minder.

Vickers Wellington

In het artikel “Crash in de nacht” (op basis van aantekeningen van J.L. Verhagen en verschenen in het Jaarboek “Nyen Aenwas van Nassau” 1 (1993), p. 47-61) wordt verteld over het neerstorten van een geallieerde bommenwerper in Dinteloord op 30 mei 1942. Om 23.40 uur ‘s avonds kwam een Vickers Wellington IC bommenwerper neer in de Oud Prinslandse Polder onder Stampersgat. Dit toestel maakte deel uit van een van de eerste grootscheepse aanvallen op Duitse steden door Bomber Command van de RAF. Het doel was in dit geval Keulen. Meer dan duizend bommenwerpers deden mee aan deze missie. Van de 41 toestellen die niet terugkeerden, zijn er zes in Noord-Brabant neergestort: behalve in Dinteloord kwamen die nacht bommenwerpers neer in Alem, Galder, Maarheeze, Vierlingsbeek en Westelbeers.

Deel van de bemanning van DV843 op 30 mei 1942

Aangeschoten door Duitse luchtafweer, is het toestel waarschijnlijk definitief uit de lucht gehaald door een Duitse nachtjager. Het proces-verbaal van gemeenteveldwachter Schuttelaars en marechaussee Kooijman maakt in ieder geval melding van een nachtelijk luchtgevecht, waarbij de bommenwerper brandend omlaag stortte.

De Wellington DV843 van 22 OTU werd gevlogen door P/O William Arthur Fullerton (25), drager van de DFM (Distinguished Flying Medal) (graf 3 C 2). Zijn bemanning bestond verder uit boordschutter F/Sgt. Ronald Malcolm Sanders (25) (graf 3 C 11);  radiotelegrafist en boordschutter F/Sgt. John Kenneth Napier, eveneens onderscheiden met de DFM (graf 3 D 10); navigator F/O Leonard James Tait (25) (graf 3 C 4) en de Canadese boordschutter Sgt. Robert Alfred Armstrong (23) (graf 12. F. 4).

De hele bemanning is bij de crash omgekomen. Zij liggen allemaal begraven op de militaire begraafplaats van Bergen op Zoom, Robert Armstrong op het Canadese deel daarvan.

Met vriendelijke toestemming van de Cultuurhistorische Vereniging "Nyen Aenwas van Nassau" kunnen we hier de foto laten zien van een deel van de bemanning (piloot Fullerton in het midden; een Wellington op de achtergrond), genomen in de middag van zaterdag 30 mei 1942, enkele uren voor hun vertrek om 22.44 uur van hun basis Wellesbourne Mountford.

Spitfire
Handley Page Halifax

Op 13 juni 1943 werd om 08.03 uur op een kilometer ten westen van Dinteloord een Britse Spitfire IX (BS405) door Duitse jagers neergeschoten. De piloot F/Lt. J.E. Hall van het 222 Squadron werd gevangen genomen. Op 22 februari 1944 kwam rond 12.30 uur de Focke Wulf Fw 190A-7 (werknummer 340275) van Hptm. H.J. Huppertz van het Stab III/JG 2 in de Koningsoordpolder naar beneden. De piloot heeft de crash met lichte verwondingen overleefd. En op 28 april 1944 crashte bij Dintelsas rond 02.30 een bommenwerper van het type Handley Page Halifax III (LW506). Het toestel van het 640 Squadron werd gevlogen door P/O R. Earnshaw. Ook het lot van deze bemanning was ons onbekend. Maar dankzij Wim van den Boom weten we inmiddels wie de bemanningsleden waren en dat ze allemaal bij deze crash zijn omgekomen: piloot P/O Reginald Earnshaw; boordwerktuigkundige Sgt. Charles Arthur Hensey; navigator Sgt. Roger John Sampson (22); radiotelegrafist Sgt. William Mabon (22) en de boordschutters F/Sgt. John Anthony Murphy (20) (van de RAAF) en Sgt. William Alfred Pullen (24). Zij liggen allemaal begraven op het oorlogskerkhof in Bergen op Zoom, in het collectieve graf 13 C 7-10. Alleen bommenrichter F/Sgt. John Riordan heeft een eigen graf, 13 C 12.

De hele provincie Noord-Brabant, geen gemeente uitgezonderd, is tijdens de Tweede Wereldoorlog geconfronteerd met de gevolgen van de luchtoorlog die de geallieerden met Nazi-Duitsland hebben gevoerd. Om Brabant zelf is natuurlijk  gevochten, zowel in de meidagen van 1940 als tijdens de bevrijding van Zuid-Nederland tussen september en november 1944. Bij die strijd zijn ook veel vliegtuigen neergestort. Maar veruit de meeste crashes hielden verband met de strategische bombardementen op Duitsland. En Brabant kreeg daarmee te maken doordat het nu eenmaal op de route ligt van Engeland naar het Rijnland. Er zijn daardoor hier relatief veel vliegtuigen neergekomen, de hele oorlog door. Deze website wil het grote verhaal van die luchtoorlog boven Brabant vertellen, maar vooral ook de vele kleine verhalen, over jongemannen die hun leven hebben gegeven, over daden van moed, over gewone Brabanders die gecrashte “piloten” hielpen uit handen van de Duitsers te blijven en terug te keren naar hun onderdeel, over onschuldige burgers die plotseling geconfronteerd werden met brandende vliegtuigen die uit de hemel vielen of met zwaar verminkte lijken in hun roggeveld. Lees meerOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…

Neergestorte vliegtuigen in Dinteloord en Prinsenland 1940-1945