Terug naar overzichtOverzicht
Messerschmitt Bf 210 A-1

Neergestorte vliegtuigen in Andel 1940-1945

Rien Wols

4 april 2012

Luchtoorlog 1940-1945

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er boven Nederland zo’n 6.000 militaire vliegtuigen neergestort. Ruim 1.000 daarvan zijn er in Noord-Brabant terecht gekomen. Dan gaat het zowel om geallieerde (Britse, Amerikaanse en Canadese vliegtuigen met bemanningen die uit nog veel meer nationaliteiten bestonden) als Duitse vliegtuigen.

Messerschmitt Bf 210 A-1

De geallieerde vliegtuigen waren heel vaak bommenwerpers die bij bombardementsmissies op doelen in Duitsland geraakt werden door Duits afweergeschut (de zogenaamde Flak) of onderschept werden door Duitse jachtvliegtuigen (vooral ’s nachts, tijdens de zogenaamde Nachtjagd). Wij gaan proberen de verhalen achter al deze crashes te achterhalen met behulp van iedereen die ofwel zélf nog herinneringen heeft of de verhalen gehoord heeft van eerdere generaties. Soms is er al veel bekend, soms wat minder.

Ook in Andel is tijdens de oorlog een vliegtuig neergestort. Dat gebeurde op 31 juli 1942. Het ging om een Duitse jager/bommenwerper, een Messerschmitt Me 210A-1, gevlogen door Uffz. H. Bolten. Dit Duitse toestel was na een lange ontwikkelingstijd (vanaf 1937) begin 1942 in productie genomen. De eerste exemplaren werden in april 1942 geleverd. Het vliegtuig was niet populair onder piloten: het had slechte vliegeigenschappen. Na 90 exemplaren stokte de productie. Een van die weinige vliegtuigen (van het Erprobungskommando/210, dus wellicht ging het om een testvlucht) kwam dus in Andel terecht. Wiebe B. de Ringh heeft op zijn website meer gegevens bij elkaar gekregen: het blijkt te gaan om Uffz Hermann Bolten die vanaf vliegveld Soesterberg was opgestegen. Waarschijnlijk was er geen tweede bemanningslid aan boord. In zijn vliegboek meldde Bolten achteraf dat hij die dag rond 11.15 uur in de buurt van Neer-Andel motorproblemen kreeg en een noodlanding moest maken in de Helenapolder. Daar ligt nu een rotonde op de kruising van de Neer-Andelseweg in Andel en de N267 tussen Giessen en Heusden. Het vliegtuig kwam neer op het weiland van Huib de Lorm, waarbij drie koeien werden gedood.

Bolten zelf raakte gewond en zijn vliegtuig was total loss. Joost Verwijs was toen rond de tien jaar oud en is met enkele vriendjes naar het vliegtuigwrak gaan kijken, kort nadat het was neergekomen. Zij werden al snel weggestuurd door de daar aanwezige Duitsers, maar hij herinnert zich nog dat een gewond bemanningslid werd afgevoerd in de vrachtwagen van Wim Versteeg, een meelhandelaar uit de directe omgeving. Joost werpt nog de vraag op of er niet ook nog een tweede vliegtuig in Andel is neergekomen. Wellicht zijn er mensen in of uit Andel die daarover meer informatie hebben? Dat was de vraag, maar uit de laatste reactie hieronder van Joost, blijkt dat het antwoord nee moet zijn: deze Duitse Messerschmitt is het enige vliegtuig dat tijdens de Tweede Wereldoorlog in Andel is neergestort.

De hele provincie Noord-Brabant, geen gemeente uitgezonderd, is tijdens de Tweede Wereldoorlog geconfronteerd met de gevolgen van de luchtoorlog die de geallieerden met Nazi-Duitsland hebben gevoerd. Om Brabant zelf is natuurlijk  gevochten, zowel in de meidagen van 1940 als tijdens de bevrijding van Zuid-Nederland tussen september en november 1944. Bij die strijd zijn ook veel vliegtuigen neergestort. Maar veruit de meeste crashes hielden verband met de strategische bombardementen op Duitsland. En Brabant kreeg daarmee te maken doordat het nu eenmaal op de route ligt van Engeland naar het Rijnland. Er zijn daardoor hier relatief veel vliegtuigen neergekomen, de hele oorlog door. Deze website wil het grote verhaal van die luchtoorlog boven Brabant vertellen, maar vooral ook de vele kleine verhalen, over jongemannen die hun leven hebben gegeven, over daden van moed, over gewone Brabanders die gecrashte “piloten” hielpen uit handen van de Duitsers te blijven en terug te keren naar hun onderdeel, over onschuldige burgers die plotseling geconfronteerd werden met brandende vliegtuigen die uit de hemel vielen of met zwaar verminkte lijken in hun roggeveld. Lees meerOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…