Terug naar overzichtOverzicht
Detail van een kaart van het Afferdense veer uit het archief van de Raad van Brabant, nr. 788. Klik voor een groter beeld.

Het Veer Sambeek-Afferden

Anton Schuttelaars

20 januari 2011

Water in Brabant

Sinds de middeleeuwen vaart er tussen Sambeek en Afferden een veerpont. De Heer van Afferden bezat hier het veerrecht, dat hij samen met de visserij in dat deel van de Maas verpachtte.

Detail van een kaart van het Afferdense veer uit het archief van de Raad van Brabant, nr. 788. Klik voor een groter beeld.

Zo betaalde pachter Paulus Teunissen in 1693 jaarlijks achttien ducatons. Hij droeg bovendien de onderhoudskosten van veerpont en visserijbenodigdheden en diende de heer jaarlijks vijftig pond van de beste Maasvis te leveren.

Detail van een kaart van het Afferdense veer. Klik voor een vergroting
Detail van een kaart van het Afferdense veer. Klik voor een vergroting

Rond 1500 lag er ruim een kilometer stroomafwaarts, bij de monding van de Sint-Jansbeek en de Sambeekse Uitwatering, nog een veer, de zogenaamde Sambeker Staay. De Heer van Afferden schijnt het recht op dit veer vóór 1540 te hebben aangekocht van de vorige eigenaars. Daarna werd op deze plek niet meer overgevaren.

Totdat Claes Peters uit Boxmeer in 1711 op deze plaats een nieuw veer begon, zonder zich iets aan te trekken van de heerlijke rechten. De heer liet Claes dan ook arresteren en zijn pont in de slotgracht van kasteel Bleijenbeek te Afferden aan de ketting leggen. Een slepende rechtszaak volgde en we vermoeden zo maar dat het veer van de Sambeker Staay nooit meer heeft gevaren.

Noord-Brabander 24 augustus 1839

Het veer tussen Sambeek en Afferden daarentegen bleef doorvaren. In 1839 plaatste veerman L. Gerats zelfs al advertenties om passagiers te werven. Zo prijst hij in de Noord-Brabander van 24 augustus van dat jaar het Affersche Veer aan bij de “Catholijken welke de reis naar Kevelaar zouden willen ondernemen”: de aanvoerwegen en het veer zijn in prima staat, de veerman kan de nodige versnaperingen leveren en bovendien kan men en passant ook nog het H. Bloed te Boxmeer gaan vereren.

Tot 1931 bleef het veer in bezit van de kasteelheer van Bleijenbeek. In dat jaar verkocht hij het samen met de pont en het veerhuis in Afferden aan de toenmalige pachter J. Clevers. Terwijl de aanleg van bruggen over de Maas voor veel Maasveren het einde betekende, ging dat voor Sambeek niet op. Hier ontbrak een vaste oeververbinding in de direct omgeving, waardoor de veerpont wél rendabel bleef.

Sterker nog, in 1975 werd de oude pont, die slechts twee auto’s tegelijk kon overzetten, vervangen door “Pierre”. Dat was een grotere pont, die eerder onder de naam “Jeanne” het veer bij Ravenstein had bediend. In 1992 werd een geheel nieuwe pont, de “Pierre II”, in de vaart genomen. En deze pont vaart tot op de dag van vandaag heen en weer tussen de Brabantse en Limburgse oever.

Bekijk ook

Veren in Brabant

Water in Brabant

De meesten zullen niet aan Brabant denken als het over “Nederland Waterland” gaat. Toch speelt het water ook in onze provincie een belangrijke rol. En eigenlijk is dat al heel lang zo: Noord-Brabant telt meer natuurlijke beken en beekjes dan bijvoorbeeld Gelderland. Brabanders hebben veel last gehad van het water. Denk daarbij aan overstromingen en aan de Beerse Maas. Op andere plekken was er regelmatig een watertekort. Zonder waterbeheersing zou een deel van de provincie onbewoonbaar zijn. Anderzijds verdienen we ook veel aan het water: als krachtbron, transportmiddel, in het productieproces of door visserij bijvoorbeeld. En we genieten van goed drinkwater, badhuizen, zwemwater en recreatieplassen. In dit thema bekijken we het water vanuit allerlei invalshoeken, zonder daarbij volledig te willen zijn. Klik hierboven op het onderwerp van je keuze voor meer informatie. Lees de uitgebreide inleiding Of deel je eigen verhaalOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…

Het Veer Sambeek-Afferden