Terug naar overzichtOverzicht
Oude sluis van Dintelsas

De haven van Breda

Rien Wols

26 mei 2011

Water in Brabant

Breda ontleent zijn naam aan de haven. De verbreding van de Mark op de plaats waar de Aa of Weerijs de Mark instroomde, was de Brede Aa: Breda. Op deze plek ontstond de eerste lig- en losplaats. In de 16e en 17e eeuw werden aan weerszijden van de rivier solide kademuren gebouwd.

Oude sluis van Dintelsas
Oude sluis van Dintelsas
De haven rond 1890 (coll. Stadsarchief Breda)
De haven rond 1890 (coll. Stadsarchief Breda)

Aanvankelijk stond de haven via de Mark en Dintel nog in verbinding met open water, waardoor Breda een getijdeverschil kende van gemiddeld 60 centimeter. Daar kwam in 1827 door de bouw van de sluis bij Dintelsas een einde aan. In 1870 werden de oude vestingwerken vervangen door singels. De Mark binnen de singels verloor daarna snel aan betekenis als transportweg.

Daarom werd uiteindelijk tussen 1937 en 1941 het gedeelte van de Mark tussen de singels gedempt. Gevolg daarvan was, dat de haven geen doorstroming meer had en vreselijk ging stinken. Dat was een voorname reden in 1964 om de oude haven te dempen, al speelde - zoals vaak in deze tijd, ook in andere steden - de wens voor een betere verkeersdoorstroming ook geen onbelangrijke rol.

Krouwelaarhaven (coll. Stadsarchief Breda)
Krouwelaarhaven (coll. Stadsarchief Breda)

De economische activiteiten van de haven waren inmiddels verplaatst naar de noordzijde van Breda, waar de haven bestaat uit een aantal langshavens langs de Mark en twee insteekhavens, de Krouwelaarhaven en de Belcrumhaven. Via de Mark is Breda verbonden met het Volkerak en via het Markkanaal met de binnenhaven van Oosterhout.

Plan voor het weer openleggen van de haven
Plan voor het weer openleggen van de haven

Tegenwoordig is de voornaamste activiteit in de haven de overslag van bulkgoederen, terwijl een kleiner deel bestaat uit de overslag van vloeibare producten. Breda wordt daarom getypeerd als industriehaven met regionaal verzorgingsgebied. In 2006 bedroeg de totale overslag bijna 1,2 miljoen ton.

Veertig jaar na de demping voelde het ontbreken van de binnenhaven als een gemis. Om de binnenstad meer karakter te geven, besloot men de gedempte haven weer in ere te herstellen en te verbinden met de Mark.

De haven weer open
De haven weer open

Dit ambitieuze plan is in enkele jaren gerealiseerd en in 2007 werd de nieuwe haven geopend. Die is nu uitnodigend ingericht om pleziervaartuigen te ontvangen. De herontwikkeling van de binnenhaven heeft de toeristische en economische positie van de Bredase binnenstad enorm versterkt.

Enkele cijfers:

2004 | 2005 | 2006

Overslag in ton | 1.393.000 | 1.166.000 | 1.180.000

Containers in TEU* | n.v.t | n.v.t. | n.v.t.

Aantal schepen | 800

* TEU (twenty-feet equivalent unit) is de standaardmaat voor zeecontainers. 1 TEU is een container van 20 feet (=6,1 m) lang, 8 feet (=2,44 m) breed en 8 feet 6 inch (=2,59 m) hoog.

Bekijk ook

Havens in Brabant

Water in Brabant

De meesten zullen niet aan Brabant denken als het over “Nederland Waterland” gaat. Toch speelt het water ook in onze provincie een belangrijke rol. En eigenlijk is dat al heel lang zo: Noord-Brabant telt meer natuurlijke beken en beekjes dan bijvoorbeeld Gelderland. Brabanders hebben veel last gehad van het water. Denk daarbij aan overstromingen en aan de Beerse Maas. Op andere plekken was er regelmatig een watertekort. Zonder waterbeheersing zou een deel van de provincie onbewoonbaar zijn. Anderzijds verdienen we ook veel aan het water: als krachtbron, transportmiddel, in het productieproces of door visserij bijvoorbeeld. En we genieten van goed drinkwater, badhuizen, zwemwater en recreatieplassen. In dit thema bekijken we het water vanuit allerlei invalshoeken, zonder daarbij volledig te willen zijn. Klik hierboven op het onderwerp van je keuze voor meer informatie. Lees de uitgebreide inleiding Of deel je eigen verhaalOntdek het thema

Reacties

Reacties laden…

De haven van Breda