Terug naar overzichtOverzicht
De H. Clemenskerk in Baardwijk

De H. Clemenskerk in Baardwijk

Paul Huismans

11 juni 2015

Al in 1272 had Baardwijk een eigen kerk. Die is in 1912 gesloopt op de toren na. Hij staat niet ver van de "nieuwe" Clemenskerk, die in 1897 in gebruik werd genomen.

De protestantse kerk in 1911 (Bron: Streekarchief Langstraat Heusden Altena nr. WAA10116)
De middeleeuwse kerk in 1911 (Bron: Streekarchief Langstraat Heusden Altena nr. WAA10116)

De middeleeuwse kerk van Baardwijk ging in 1610 over naar de protestanten, die het gebouw in de Franse tijd mochten houden. De katholieken bleven hun schuurkerk gebruiken en bouwden in 1836 een waterstaatskerk. De huidige, neogotische Clemenskerk is de opvolger daarvan.

Die middeleeuwse kerk was te groot voor de kleine hervormde gemeente. Midden 19e eeuw werden het dwarsschip en het koor al afgebroken. En in 1912 werd sloop van het kerkgebouw voor 180 gulden gegund aan J. Klerks uit Drunen. Maar de toren werd gespaard en is al enkele malen gerestaureerd.

In de jaren negentig van de vorige eeuw zou de rooms-katholieke Clemenskerk gesloten worden, maar dankzij protesten van de parochianen ging dat niet door. In 2001 werd de kerk zelfs opnieuw ingewijd. Maar vanwege problemen met de verwarming verloor de kerk 15 jaar later toch haar functie: het werd een kapel. En in 2019 werd ook die gesloten. In het gebouw werden appartementen gebouwd.

Foto: BHIC / Frans van de Pol, 2012
Foto: BHIC / Frans van de Pol, 2012

De kerk stond centraal in het godsdienstige leven van vroeger. Maar de bezieling van een parochie moest natuurlijk komen van de pastoor en zijn kapelaans. Wat weet jij nog van ze?

Denk bijvoorbeeld aan pastoor A.F.L. van den Brekel. Hij ging in 1943, op 44-jarige leeftijd aan de slag in dit godshuis. Hij zal zijn parochianen goed hebben leren kennen, aangezien hij er midden jaren zestig nog steeds de heilige mis verzorgde.

En misschien dat je ook nog wel herinneringen hebt aan de priesters die hem in zijn pastorale taken ondersteunden. Halverwege de jaren vijftig was dat kapelaan A. Rijbroek, die behoorde tot de Congregatie van de Missionarissen van de Heilige Familie. Ook over hem en de andere geestelijken van de Clemenskerk (hieronder op de foto staan er nog een aantal) weet jij vast nog wel een verhaal of twee te vertellen. Je kunt ze hieronder met ons delen.

Ansichtkaart van de St. Clemenskerk
Beeld van de Rooms Katholieke Kerk St. Clemens in Baardwijk te Waalwijk. Ansichtkaart. (Streekarchief Langstraat Heusden Altena, WAA04078, fotograaf onbekend)
Pastoor Van den Brekel
Het 40-jarig priesterschap van pastoor A.F.L. van den Brekel van de R.K. parochie St.-Clemens op 27 mei 1963. De parochie ontving bij deze gelegenheid verschillende cadeaus. Van links naar rechts zittend: Kapelaan Meeuwesse, pastoor A.F.L. van de Brekel en kapelaan Coolen. De misdienaars zijn, knielend links J. van Lier en knielend rechts Van de Ven, staande links G. Brok en staande rechts onbekend. (Streekarchief Langstraat Heusden Altena, WAA30016, foto: J. de Bont, Waalwijk)

Bronnen

Onderzoek Jan Brouwers

Reliwiki - Clemenskerk, geraadpleegd 21-8-2014 en 21-7-2025

https://www.bd.nl/waalwijk/bisschop-nog-een-keer-naar-waalwijk~abfbde80/, geraadpleegd 11-6-2015

Provinciale Noordbrabantsche en ’s-Hertogenbossche Courant van 4-5-1912

S. Vugts, De oude toren aan de Winterdijk in Baardwijk, in: De Klopkei 20(1996) nr. 1

https://omgevingswet.overheid.nl/regels-op-de-kaart/documenten/NL.IMRO.0867.BPClemenskerk-VA01/toelichting, geraadpleegd 21-7-2025

Reacties

Reacties laden…

Aanbevelingen van Paul Huismans